Ka Sngi Thohdieng kaba bha

Eliphas Mukhim

Balei la khot ia ka, ka sngi thohdieng kaba bha?

Ki don shibun ki daw kiba ngi lah ban iatai halor jong kane ka phang. Te kaei kaba nga kwah ban kren dei tang kawei na ki hynniew tylli ki jingkren kiba U Jisu u la kren halor jong ka diengphna hashwa ka jingiap jong u. Ia kaba phi lah ban shem na ka Gospel jong u Loukas:23:34: ki kyntien kiba ong kumne "ko pa to map ia ki naba kim tip ia kaei kaba ki la leh".

Kine ki dei kita ki kyntien kiba U Jisu u la kren halor jong ka diengphna hashwa jong ka jingiap jong u na kita ki hynniew tylli.

Te ban jubab ia kata ka jingkylli, kaei kaba la pynlong ia kata ka sngi thohdieng kaba ngi khot ka Good Friday lane ka sngi thohdieng kaba bha.

Ki don katto katne tylli ki mat kiba nga kwah ban iathuh ia phi, kaei kaba la jia hashwa jong kine ki kyntien kiba U Jisu u la kren hashwa la jingiap jong u halor jong ka diengphna kiba u la ong " ko pa to map ia ki naba kim tip ia kaei kaba ki la leh"

Ki don saw tylli ki bynta kiba nga kwah ban iasam, kaba nyngkong ka dei shaphang.

1. U Nongshet kylla:

Nga ngeit baroh phi ia tip uei uta u nongshet kylla, u dei uwei na ki khatar ngut ki synran jong u Jisu. Uta u dei u Judas. U Judas u shetkylla ia u Jisu tang na ka daw jong ka jingieit spah jong u. Na ka daw jong ka jingieit spah jong u , u shetkylla ia la u Trai Jisu, ia la u kynrad jong u.

Lehse don napdeng jong phi kiba la long khristan shisien ka sngi bad ba phi la dep aiti ia la ka jingim jong phi ha u Jisu. Te na ka daw jong ka jingieitspah, phi kwah ban riewspah palat.

Kumta phim banse wat ban len noh ia u Jisu na ka jingim jong phi. Phi shukor ia u ha ka jingngeit jong phi, phi jngai noh na u , phi la lehpop, phi la shetkylla ia ka kular kaba phi la iateh bad u.

Te mynta phi la sngewthuh, ba phi la lehpop, phi la jngai na la u kynrad, phi la jngai na u Blei tang na ka daw jong ka spah, naba phi kwah rhah palat ia ka spah jong ka pyrthei. Phi pyrkhat mynta ba U Trai un ym lah shuh ban map ia phi namar phi la shetkylla ia u.

Ko kiba ngeit nga kwah ban iathuh ia phi ba u Blei u dang ieit ia phi haduh mynta, u dang map ia phi haduh mynta. Ki kyntien kiba u la kren halor jong ka diengphna ki ba u la ong " ko pa to map ia ki naba kim tip ia kaei kaba ki la leh" ki dang trei kam haduh mynta.

Lada phi kwah ban iohmad ia kane ka jingmap sa shisien ha ka jingim jong phi, wanphai noh mynta, wan dem hakhmat jong u, wan ban pan map hakhmat jong u, khnang ba phin ioh ia ka jingmap ba pura jong u Jisu ha ka jingim jong phi.

Te kaba ar pat kaba nga kwah ban kren ka dei shaphang

2. U Nongshoh briew.

Ka Baibl ka iathuh ia ngi hadien ba u Judas u la wallam ia ki shipai ki ban kem ia u Jisu, arngut na ki synran jong u Jisu ki la sei ia la ki waitlam ban pynkhreh ialade ban iada ia u Jisu. Uwei na kita ki synran u la mareh shakhmat bad u la pom ia ka shkor jong uwei u shakri jong u Rangbah Lyngdoh. Kata ka jingleh jong u, ki la klet ia  ki jinghikai jong u Jisu, ia kaba u la ong ba phi dei ban ieit ia ki nongshun jong phi bad duwai ruh na ka bynta jong ki.

Te ka long ruh kumjuh lehse ha ka jingim jong phi, ha ka jingsngewshit niam jong phi, phi sngewieit palat ia u Jisu, te don na ki paralok jong phi lane ki briew ki ba krenbien ia ka jingngeit jong phi, ki kren tohmet ia phi. Te ha ka jingsngewshit niam jong phi, phi kum ktah kti, phi kum pynmong iano re iano da ki ktien kiba phi kren, na ka daw jong ka jingsngewshit niam bad sngewbitar, phi ktah kti bad pynmong iano re iano da ki ktien ba phi kren. Ha ka jaka ba ngin kohnguh ia kaei kaba la Baibl ka hikai ba ngi dei ban ieit ia ki nongshun jong ngi bad duwai ruh na ka bynta jong ki. Namar ba ngi shitniam palat, ngi bitar ia kita ki ba krenbein ia ngi, ngi kum ktah kti pynban ia ki.

Hynrei mynta phi la sngewthuh ba ka jingleh jong phi ka la palat, phi la lehpop, phi kwah ban panmap noh ia kata ka jinglehpop jong phi na ka daw jong ka jingbitar bad ka jingshit niam.

Nga khot biang ia phi sa shisien ban wanphai noh sha U Jisu, wan ban pynrit ialade, panmap na u, U Trai u dang map ia phi . Namar la khot ia nga bad ia phi dei ban shah ia ki jingkrenbein.

Kaba lai nga kwah ban kren ka dei shakhmat

3.U Nongpynkheiñ Kular.

Uei uta u nongpynkhein kular? Uta u dei u Apostol Petros. Hadien ba u Jisu u la iathuh ia ki synran jong u, ba kin sa thut ia  u baroh. U Petros pat u phai ktien u ong la kiwei ki synran ki thut ia me, hynrei nga marwei em. U da smai ruh wat  ban iap na ka bynta U jisu. Hynrei kaei kaba la jia, ynda ki shipai ki la wan ban kem ia u Jisu, ha ka miet ba ki bishar bad pynshitom ia u Jisu , u len ia u Jisu lai sien, u da tim bad smai ruh ba um ithuh ia u Jisu. Ha ka jingtieng ia ka jingiap, u len ia u Jisu, u pynkhein kular.

Lehse don ruh napdeng jong phi ki ba ngeit kiba la dep aiti ia la ka jingim sha u Jisu shisien ka sngi. Te na ka daw jong ka jingpyntieng, pynsmiej jong ki ba ha iing ha sem, na ka kur ka jait, na ka shnong ka thaw, na ki nongkhan niam jong phi. Phi shah kyntait ha la ka kur ka jait, kiba ha iing ki isih ia phi, ki parajan iing jan sem ki ibein ia phi. Phi sheptieng,te ha ka jingsheptieng , phi lyndet noh ia u Trai, phi len ia u, phi len ia ka jingngeit, phi pynkhein ia la ka kular kaba phi la iateh bad u Jisu.

Te mynta phi la shong pyrkhat, phi la sngewthuh ba phi la lehpop, phi la pynkhein ia la ka kular, phi la len ia ka jingngeit jong phi. Phi sngew mynta ba U Trai um lah shuh ban map ia ki pop jong phi. Phi sheptieng, hynrei nga khot mynta ia phi ko ki ba ngeit wanphai noh mynta, wan ban panmap, wan ban iasuk bad u Jisu u dang map ia phi haduh mynta. Wan sha u Jisu u dang map ia ka jingpynkhein kular jong phi. Wan ban mad ia ka jingmap jong u sha shisien ha ka jingim jong phi.

Kaba saw bad kaba khatduh ka dei shaphang

4. U nongpyniap briew.

Kiei ki nongpyniap briew. Ki nongpyniap briew ki dei ki Lyngdoh niam, ki Pharisi ki ba long ki nonghikai niam jong ki Jiw. Na ka daw jong ka jingbishni ki pyniap ia u Jisu. Namar u Jisu u la pawnam, ki briew ki ieit ia u, ia ki jinghikai jong u, u pynkhiah ia ki briew, ki jinghikai jong u pur sted kylleng ka pyrthej. Te ki bishni ia u, ki wad daw kumno ban pyniap ia u. Ki wallam ki sakhi lamler ki ba thok ba shukor. Ha kaba khatduh ki la ioh ia kaba ki kwah lyngba ka Sorkar Rome ha ka ban pyniap ia u Jisu da kaba sahnarphna ia u. La pyniap ia u kum u riewdakaid, wat um dei u dakaid, lane u nongpynkhein hukum hakhmat u briew bad hakhmat u Blei.ki pyniap ia u na ka daw jong ka jingbishni.

Lehse ko ki lok don napdeng jong phi ki ba isih ia u Jisu, phi krenbein ia ki nongbud jong u, phi krenbein ia ka kyrteng jong u,phi krenbein ia u  hakhmat ki nongbud jong u ha ki kot khubor, ha ki whatapps, ha ki facebook, lyngba ki sms. Te mynta phi la sngewthuh, ba phi la leh bakla, phi la krenbein palat bad kren tohmet haduh katta katta.

Hynrei ngan iathuh ia phi ko ki lok u Jisu u dang map ia phi haduh mynta. Bad ia kata ka jingmap ba pura phi lah ban ioh ia ka dei tang lyngba u Jisu.

U Blei u dang map ia ka pop ba phi la shetkylla ia u, na ka daw jong ka jingieitspah.

U Blei u dang map ia ka pop shitniam jong phi ba phi pynmong ia kiwei.

U Blei u dang map ia ki pop pynkhein Kular jong phi bad u Jisu tang na ka daw ba phi tieng ia ka jingiap, lane na kano kano ka jingngeit

Bad u Blei u dang map ia ka pop ba phi krenbein ia ka kyrteng jong u.

Ia kane ka jingmap lah ban ioh dei tang lyngba u Jisu. Lada phi kwah ban ioh ia Kane ka jingmap pdiang ia u Jisu ha ka jingim jong phi. Te phin shem ia ka jingmap jong u Jisu.

Kane ka dei kata ka sngi thohdieng kaba bha.

U Blei un kyrkhu ia phi.